GERİ DÖN
Ders Öğretim Planı
| Dersin Kodu | Dersin Adı | Dersin Türü | Yıl | Yarıyıl | AKTS |
|---|---|---|---|---|---|
| TDE301 | Orta Türkçe I | Zorunlu Ders | 3 | 5 | 3,00 |
Dersin Seviyesi
Lisans
Dersin Sunulduğu Dil
Türkçe
[DersinAmaci]
Dersin amacı, Türk Dilinin tarihsel dönemleri içerisinde önemli bir yere sahip olan Orta Türkçe döneminin metinlerini okuma, anlamlandırma ve gramer yapılarını inceleme becerisi kazandırmaktır.
Dersi Veren Öğretim GörevlisiGörevlileri
Dr. Öğr. Üyesi Ahmet AKPINAR
Öğrenme Çıktıları
| 1 | Orta Türkçe döneminin Türkçenin tarihsel dönemleri içerisindeki yeri ve sınırlarını açıklar. |
| 2 | Karahanlı Türkçesiyle yazılmış eserleri orijinal metinler üzerinden okuyabilir. |
| 3 | Karahanlı Türkçesiyle yazılmış eserleri; imla, ses ve şekil bilgisi bakımından inceleyebilir. |
| 4 | Karahanlı Türkçesinin dillik özelliklerini Eski Türkçe ile karşılaştırabilir. |
| 5 | Karahanlı Türkçesiyle yazılmış bir metni Türkiye Türkçesine uyarlayabilir. |
Öğrenim Türü
Birinci Öğretim
Dersin Ön Koşulu Olan Dersler
Yok
Ders İçin Önerilen Diğer Hususlar
Yok
Dersin İçeriği
Orta Türkçe dönemi içerisindeki Karahanlı Türkçesi metinleri okunacak, dil özellikleri tespit edilecek, Türkçenin diğer tarihsel dönemleri ile dilbilgisi bakımından karşılaştırma yoluna gidilecektir.
Haftalık Ayrıntılı Ders İçeriği
| Hafta | Teorik | Uygulama | Laboratuvar |
|---|---|---|---|
| 1 | Ders Bilgi Paketinin Tanıtımı, Türk Dilinin tarihsel dönemleri içerisinde Orta Türkçe döneminin yeri ve sınırlarının tartışılması | ||
| 2 | Karahanlı Devleti ve Karahanlı Türkçesi İle Yazılmış Eserler Hakkında Hatırlatma | ||
| 3 | Karahanlı Türkçesinin Ses Bilgisi | ||
| 4 | Karahanlı Türkçesinin Şekil Bilgisi (Durum Ekleri) | ||
| 5 | Karahanlı Türkçesi Şekil Bilgisi (Yapım Ekleri) | ||
| 6 | Karahanlı Türkçesinin Şekil Bilgisi (Sıfat-Fiil ve Zarf-Fiiller) | ||
| 7 | Karahanlı Türkçesinin Şekil Bilgisi (Fiiller) | ||
| 8 | ara sınav | ||
| 9 | Karahanlı Türkçesinin Söz Bilgisi: Divanu Lugati't-Türk'ün İncelenmesi | ||
| 10 | Karahanlı Türkçesi dil özellikleri hakkında bilgi verilecek. | ||
| 11 | Karahanlı Türkçesi: Kutadgu Bilig - Metin Okuma ve Gramer Tahlili | ||
| 12 | Karahanlı Türkçesi: Kutadgu Bilig - Metin Okuma ve Gramer Tahlili | ||
| 13 | Karahanlı Türkçesi: Kutadgu Bilig - Metin Okuma ve Gramer Tahlili | ||
| 14 | Karahanlı Türkçesi: Kutadgu Bilig - Metin Okuma ve Gramer Tahlili | ||
| 15 | Karahanlı Türkçesi: Kutadgu Bilig - Metin Okuma ve Gramer Tahlili | ||
| 16 | final |
Ders Kitabı Malzemesi Önerilen Kaynaklar
• Atalay, Besim (1998) Divanü Lûgat-it- Türk Tercümesi (4.b), Cilt II, TDK Yayınları, Ankara. • Atalay, Besim (1999) Divanü Lûgat-it- Türk Tercümesi (4.b), Cilt III, TDK Yayınları, Ankara. • Atalay, Besim (1999) Divanü Lûgat-it- Türk Dizini “Endeks” (4.b), Cilt IV, TDK Yayınları, Ankara. • Atalay, Besim (1998) Divanü Lûgat-it- Türk Tercümesi (4.b), Cilt I, TDK Yayınları, Ankara. • Arat, Reşit Rahmeti (2008) Kutadgu Bilig (Yusuf Has Hacib) (2.b), Kabalcı Yayınevi. • Arat, Reşit Rahmeti (1979) Kutadgu Bilig III (İndeks), (Haz.; K.Eraslan, O. F. Sertkaya, N.Yüce),Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, İstanbul. • Arat, Reşit Rahmeti (2006) Atabetül-Hakayık (Edip Ahmed B. Mahmud Yükneki), Ankara, TDK Yayınları. • Serkan Çakmak (2019) Atebetü’l-Hakâyık (Edîb Ahmed Yüknekî), (İnceleme-Tenkitli Metin-Tıpkıbasım), Türkiye Yazma Eserler Kurumu Başkanlığı Yayınları, İstanbul. • Dankoff, Robert (1983) Yusuf Khass Hajib, Wisdom of Royal Glory (Kutadgu Bilig) A Turko Islamic Mirror for Princes Chicago and London. • Kaşgarlı Mahmud, Dîvânu Lugâti’t-Türk - Türk Dilinin İlk Sözlüğü (2023) (M. S. Kaçalin, Çev. ; M. Ölmez) Vakıfbank Kültür Yayınları, İstanbul. • Kâşgarlı Mahmud. Dîvânu Lugâti’t-Türk (2015) (Çev., A. B. Ercilasun ve Z. Akkoyunlu) TDK Yayınları, Ankara. • Mecdut Mansuroğlu (1998) “Karahanlıca”, (Çev., M. Akalın), Tarihî Türk Şiveleri, Türk Kültürünü Araştırma Enstitüsü Yayınları, Ankara. • Güner, Galip (2021) Karahanlı Türkçesinde Fiil, TDK Yayınları, Ankara. • Hacıeminoğlu, Necmettin (1996) Karahanlı Türkçesi Grameri, TDK Yayınları, Ankara. • Taş, İbrahim (2009) Kutadgu Bilig’de Söz Yapımı, TDK Yayınları, Ankara. • Dilâçar, A. (2003) Kutadgu Bilig İncelemesi, TDK Yayınları, Ankara. • Nalbant, Mehmet Vefa (2008) Dîvânü Lugati’t-Türk Grameri-I İsim, Bilgeoğuz Yayınları, İstanbul. • Caferoğlu, Ahmet (1984) Türk Dili Tarihi, Enderun Kitabevi, İstanbul. • Ercilasun, Ahmet Bican (2010) Başlangıçtan Yirminci Yüzyıla Türk Dil Tarihi, Akçağ Yayınları, Ankara. • Caferoğlu, Ahmet (2011) Eski Uygur Türkçesi Sözlüğü, TDK Yayınları, İstanbul. • Clauson, Sir Gerard (1972) An Etimological Dictionary of Pre-Thirteenth-Century Turkish, Oxford University Press. • Ercilasun, Ahmet Bican (1984) Kutadgu Bilig Grameri-Fiil, Gazi Üniversitesi Yayınları, Ankara. • Erdal, Marcel; A Grammar of Old Turkic, Brill, Leiden-Boston, 2004. • Eren, Hasan; Türk Dilinin Etimolojik Sözlüğü, 1. Baskı, Ankara, 1999. • Gabain, A. M. von (2000) Eski Türkçenin Grameri (Çev., M. Akalın), TDK Yayınları, Ankara. • Sağol Yüksekkaya, Gülden ve Mustafa Argunşah (2016) Tarihi Türk Lehçeleri Karahanlıca Harezmce Kıpçakça Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul.
Planlanan Öğrenme Aktiviteleri ve Metodları
Değerlendirme
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | Adet | Değer |
|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | Adet | Değer |
| Final Sınavı | 1 | 100 |
| Toplam | 100 | |
| Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri | 40 | |
| Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri | 60 | |
Staj Durumu
Yok
İş Yükü Hesaplaması
| Etkinlikler | Sayısı | Süresi (saat) | Toplam İş Yükü (saat) |
|---|---|---|---|
| Ara Sınav | 1 | 1 | 1 |
| Final Sınavı | 1 | 2 | 2 |
| Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma | 1 | 5 | 5 |
| Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma | 1 | 12 | 12 |
| Ev Ödevi | 5 | 14 | 70 |
| Toplam İş Yükü (saat) | 90 | ||
Program ve Öğrenme Çıktıları İlişkisi
| PÇ 1 | PÇ 2 | PÇ 3 | PÇ 4 | PÇ 5 | PÇ 6 | PÇ 7 | PÇ 8 | PÇ 9 | PÇ 10 | PÇ 11 | PÇ 12 | PÇ 13 | PÇ 14 | PÇ 15 | |
| ÖÇ 1 | 2 | 2 | 2 | 2 | 3 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 1 | 2 | 2 | 1 |
| ÖÇ 2 | 2 | 2 | 2 | 2 | 4 | 2 | 1 | 3 | 4 | 3 | 2 | 2 | 1 | 2 | 2 |
| ÖÇ 3 | 2 | 3 | 2 | 1 | 4 | 2 | 1 | 3 | 4 | 3 | 2 | 2 | 1 | 2 | 2 |
| ÖÇ 4 | 1 | 2 | 1 | 1 | 2 | 1 | 1 | 1 | 4 | 1 | 1 | 2 | 1 | 3 | 1 |
| ÖÇ 5 | 1 | 3 | 2 | 1 | 3 | 1 | 2 | 2 | 1 | 2 | 2 | 1 | 1 | 2 | 2 |
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek