GERİ DÖN

Ders Öğretim Planı


Dersin Kodu Dersin Adı Dersin Türü Yıl Yarıyıl AKTS
İKT307.7B3 Refah Ekonomisi Seçmeli Ders Grubu 3 5 4,00

Lisans


Türkçe


Bu dersin amacı, kaynak tahsisinde etkinliğin toplumsal refah üzerindeki etkilerini incelemek ve adalet ile etkinlik kavramları arasındaki dengeyi teorik modeller çerçevesinde analiz etmektir.


Doç. Dr. Erdemalp Özden


1 Toplumsal refah fonksiyonlarını ve refahın ölçülmesine yönelik kriterleri analiz eder.
2 Pareto etkinliğini açıklar ve piyasa başarısızlıklarının yol açtığı refah kayıplarını analiz eder.
3 Gelir dağılımı adaleti ve yoksullukla mücadele politikalarını refah perspektifinden değerlendirir.
4 Kamu politikalarının bireysel ve toplumsal fayda üzerindeki etkilerini ölçer.
5 Etkinlik ve hakkaniyet (equity) arasındaki ödünleşmeyi tartışır.

Birinci Öğretim



Yok


Bu ders; Pareto etkinlik kriterleri ve üretim-tüketim dengesi analizleri, Sosyal Refah Fonksiyonları (Rawls, Bentham, Bergson-Samuelson), piyasa başarısızlıkları sonucunda ortaya çıkan refah kayıpları, kamu tercihi teorisi ve farklı oylama sistemlerinin refah üzerindeki etkileri, gelir dağılımı ölçüm yöntemleri (Gini ve Lorenz eğrisi), refah devletinin ekonomik temelleri ve sosyal güvenlik sistemleri, toplumsal fayda-maliyet analizinin teorik çerçevesi, refahın ölçülmesinde yeni yaklaşımlar ve yaşam kalitesi endeksleri vb. konuları içermektedir.


Hafta Teorik Uygulama Laboratuvar
1 Dersin Tanıtımı ve Refah İktisadına Giriş: Dersin amacı, kapsamı, öğrenme çıktıları, haftalık planı, öğretim yöntemleri, kaynakları ve ölçme-değerlendirme esaslarının açıklanması; refah iktisadının temel soruları ve piyasaların ahlaki sınırları.
2 İktisadi Analizin Araçları: Pozitif ve normatif iktisat, kıtlık, fırsat maliyeti, üretim imkânları eğrisi, arz-talep ve esneklik.
3 Pareto Etkinliği: Fayda ve tercihler, Pareto iyileştirmesi, Pareto etkinliği ve gelir dağılımına ilişkin sınırlılıklar.
4 Mübadele ve Edgeworth Kutusu: Mübadeleden kazançlar, başlangıç donatımı, Edgeworth kutusu, kontrat eğrisi ve pazarlık gücü.
5 Rekabetçi Denge ve Refah Ekonomisinin Temel Teoremleri: Rekabetçi denge, birinci ve ikinci temel teoremler, götürü transferler ve etkinlik-hakkaniyet ilişkisi.
6 Sosyal Refah Fonksiyonları ve Eşitsizliğin Ölçülmesi: Faydacı ve Rawlsçu yaklaşımlar, cehalet peçesi, Lorenz eğrisi ve Gini katsayısı.
7 Vergilendirme ve Vergi Yükünün Dağılımı: Yasal ve ekonomik vergi yükü, esneklik, refah kaybı ve fiyat kontrolleri.
8 Ara Sınav
9 Dışsallıklar ve Pigoucu Vergi: Pozitif ve negatif dışsallıklar, özel ve toplumsal maliyetler, Pigoucu vergiler ve karbon fiyatlaması.
10 Mülkiyet Hakları ve Coase Teoremi: Mülkiyet hakları, pazarlık yoluyla çözüm, işlem maliyetleri, dürtme yaklaşımı ve motivasyon dışlaması.
11 Kamu Malları, Ortak Havuz Kaynakları ve Piyasa Gücü: Kamu malları, bedavacılık sorunu, ortak havuz kaynakları, tekelci piyasa gücü ve refah kaybı.
12 Asimetrik Bilgi: Ters seçim, sinyalleme, tarama, ahlaki tehlike ve asil-vekil ilişkisi.
13 Fayda-Maliyet Analizi ve Devlet Başarısızlığı: Kaldor-Hicks ölçütü, sosyal fayda-maliyet analizi, istatistiksel yaşam değeri, rant kollama ve devlet başarısızlığı.
14 Toplumsal Tercih ve Oylama: Çoğunluk oylaması, Condorcet paradoksu, Arrow'un olanaksızlık teoremi ve toplumsal karar alma süreçleri.
15 Gelir Dağılımı, Yoksulluk ve Sosyal Politikaların Refah Açısından Değerlendirilmesi: Yeniden dağıtım politikaları, sosyal güvenlik, etkinlik-hakkaniyet ödünleşimi ve kamu politikası uygulamaları.
16 Yarıyıl Sonu Sınavı

1) Başoğlu, U., Parasız, İ. ve Ölmezoğulları, N., Genel Denge ve Refah (Türkiye'de lisans düzeyinde kullanılan ders kitabı). 2) Johansson, P.-O., An Introduction to Modern Welfare Economics, Cambridge University Press (uluslararası lisans düzeyi ders kitabı).


Etkileşimli web tabanlı ders materyalleriyle desteklenen anlatım, soru-yanıt, sınıf içi tartışma, örnek olay incelemesi ve problem çözme yöntemleri kullanılmaktadır. Pareto etkinliği gibi temel kavramların öğretiminde oyun temelli öğrenme ve simülasyon etkinliklerinden yararlanılmaktadır. Öğrencilerin aktif katılımını sağlamak amacıyla ders sırasında kısa uygulama görevleri verilmekte, elde edilen sonuçlar birlikte değerlendirilerek anlık geri bildirim sunulmaktadır. Grafik ve tablolarla ekonomik analizler, gerçek yaşamdan kamu politikası örnekleri, bireysel uygulama ödevleri ve politika raporu hazırlama çalışmalarıyla teorik bilgilerin pekiştirilmesi amaçlanmaktadır.


Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri Adet Değer
Ara Sınav 1 50
Rapor Hazırlama 1 25
Ev Ödevi 1 25
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri Adet Değer
Final Sınavı 1 100
Toplam 100
Yarıyıl (Yıl) İçi Etkinlikleri 40
Yarıyıl (Yıl) Sonu Etkinlikleri 60


Etkinlikler Sayısı Süresi (saat) Toplam İş Yükü (saat)
Ara Sınav 1 1 1
Final Sınavı 1 2 2
Derse Katılım 14 3 42
Rapor Hazırlama 1 16 16
Bireysel Çalışma 12 1 12
Ara Sınav İçin Bireysel Çalışma 5 2 10
Final Sınavı içiin Bireysel Çalışma 5 3 15
Okuma 14 1 14
Ev Ödevi 2 4 8
Toplam İş Yükü (saat) 120

PÇ 1 PÇ 2 PÇ 3 PÇ 4 PÇ 5 PÇ 6 PÇ 7
ÖÇ 1 5 2 2
ÖÇ 2 5 5 4 2
ÖÇ 3 3 2 5 2 2
ÖÇ 4 4 4 5 3 2 2
ÖÇ 5 4 3 4 2
* Katkı Düzeyi : 1 Çok düşük 2 Düşük 3 Orta 4 Yüksek 5 Çok yüksek